Gen Z và Millennials Mỹ: Vì sao 81% bi quan về kinh tế quốc gia?

Tình hình kinh tế quốc gia Mỹ đang khiến hơn 80% giới trẻ rơi vào trạng thái bi quan, phản ánh áp lực nặng nề từ lạm phát cùng chi phí sinh hoạt tăng phi mã.

Một cuộc khảo sát quy mô lớn do Generation Lab thực hiện từ ngày 26 đến ²⁹⁄₄ đã phơi bày một thực tế đáng lo ngại: niềm tin của thế hệ trẻ vào sự ổn định tài chính của Hoa Kỳ đang chạm đáy. Không chỉ là những cảm nhận cảm tính, những con số thống kê cho thấy một sự phân hóa sâu sắc trong cách nhìn nhận về giá trị kinh tế hiện nay.

Con số báo động từ góc nhìn của thế hệ trẻ

Trong số 1.002 người Mỹ tham gia khảo sát ở độ tuổi từ 18 đến 34, có tới 81% đánh giá nền kinh tế nước này đang ở mức “tồi tệ” hoặc “rất tồi tệ”. Cụ thể, 52% người được hỏi chọn mức “tồi tệ” và 29% khẳng định là “rất tồi tệ”.

Ngược lại, tỷ lệ lạc quan là cực kỳ thấp. Chỉ có khoảng 16% người trẻ xếp nền kinh tế vào diện “tốt” và vỏn vẹn 2% cho rằng tình hình đang “xuất sắc”. Điều này cho thấy một khoảng cách khổng lồ giữa các báo cáo tăng trưởng vĩ mô và trải nghiệm thực tế của những người mới gia nhập lực lượng lao động.

Sự phân hóa sâu sắc theo giới tính

Một điểm đáng chú ý trong dữ liệu của Generation Lab là sự khác biệt về cảm nhận giữa nam và nữ. Phụ nữ trẻ dường như chịu áp lực tâm lý và tài chính nặng nề hơn khi có tới 90% nữ giới ở cả ba nhóm tuổi khảo sát cho rằng kinh tế tồi tệ, trong khi con số này ở nam giới là 73%.

Điều này có thể lý giải thông qua việc phụ nữ thường chịu ảnh hưởng nhiều hơn bởi chi phí dịch vụ, chăm sóc sức khỏe và các mặt hàng tiêu dùng thiết yếu vốn nhạy cảm với lạm phát.

“Cú sốc” lạm phát và bài toán năng lượng

Nhìn vào các chỉ số thực tế, nỗi lo của giới trẻ là có cơ sở. Lạm phát tại Mỹ trong tháng 3 đã tăng thêm 0,9 điểm phần trăm, chạm mức 3,3%. Tuy nhiên, điều gây áp lực trực tiếp nhất lên túi tiền của người dân chính là giá năng lượng.

• Giá xăng tăng vọt: Tăng 18,9% kể từ khi xung đột tại Iran bùng phát và eo biển Hormuz bị phong tỏa.
• Chi phí vận hành: Đến ngày ⁵⁄₅, giá xăng trung bình tại Mỹ đã vượt ngưỡng 4,48 USD/gallon.

Đối với những người trẻ thường xuyên phải di chuyển để làm việc hoặc đi học, việc giá xăng tăng phi mã tạo ra một hiệu ứng domino, kéo theo chi phí vận chuyển hàng hóa và thực phẩm tăng theo.

Ai là “tội đồ” trong mắt Gen Z và Millennials?

Khi được hỏi về nguyên nhân gây ra thực trạng này, nhóm tuổi từ 18-29 tập trung sự chỉ trích vào hai đối tượng chính: Sự điều hành của chính phủ (cụ thể là Tổng thống Donald Trump) và “lòng tham của các tập đoàn lớn”.

Mức độ đổ lỗi cho Tổng thống Trump phân hóa rõ rệt theo độ tuổi:

• Nhóm 18-24 tuổi: 40% đổ lỗi cho Tổng thống.
• Nhóm 25-29 tuổi: Khoảng ¹⁄₃ người được hỏi có quan điểm này.
• Nhóm lớn tuổi nhất trong khảo sát: 48% thể hiện sự phê phán gay gắt nhất.

Kết quả này cho thấy giới trẻ không chỉ nhìn nhận vấn đề ở góc độ kinh tế thuần túy mà còn gắn liền với trách nhiệm quản trị và đạo đức kinh doanh của các tập đoàn đa quốc gia.

Góc nhìn chuyên gia: Khi chỉ số vĩ mô không khớp với thực tế

Hiện tượng này được gọi là “khoảng cách nhận thức kinh tế”. Trong khi các báo cáo GDP hay tỷ lệ thất nghiệp có thể trông ổn định, nhưng đối với Gen Z và Millennials, những yếu tố như giá nhà đất, nợ sinh viên và chi phí sinh hoạt hằng ngày mới là thước đo thực sự. Khi giá xăng và thực phẩm tăng, cảm giác về sự bất ổn sẽ lấn át mọi con số tăng trưởng trên giấy tờ.

Liệu các chính sách điều tiết lạm phát hiện nay có đủ để lấy lại niềm tin từ thế hệ tương lai, hay sự bi quan này sẽ dẫn đến những thay đổi lớn trong hành vi tiêu dùng và bầu cử sắp tới? Bạn nghĩ sao về tác động của lạm phát đối với thế hệ trẻ hiện nay? Hãy chia sẻ ý kiến của bạn ở phần bình luận.