Nghịch lý thiếu phòng học và cơ sở trường học bỏ hoang tại TP.HCM

Thực trạng lãng phí nguồn lực công tại TP.HCM hiện rõ qua hình ảnh cơ sở cũ trường THPT Thái Hòa bị bỏ hoang, trong khi áp lực thiếu hụt phòng học vẫn đang nhức nhối.

Tại khu vực đường ĐT.747B, phường Tân Khánh, TP.HCM, một nghịch lý đang tồn tại: trong khi nhiều điểm trường tại đô thị lớn luôn trong tình trạng quá tải, thì một cơ sở giáo dục quy mô 3 tầng lại bị bỏ mặc cho cỏ dại bao phủ. Kể từ khi trường THPT Thái Hòa chính thức vận hành cơ sở mới vào tháng ⁷⁄₂₀₂₂, khu nhà cũ cách đó khoảng 1km đã trở thành một “vùng trắng” về hoạt động giáo dục.

Hiện trạng hoang phế của một cơ sở giáo dục khang trang

Ghi nhận thực tế cho thấy, ngôi trường với cấu trúc 3 dãy nhà cao tầng, nằm ngay giữa khu dân cư sầm uất, hiện đang rơi vào tình trạng xuống cấp nghiêm trọng. Cửa chính bị khóa chặt, sân trường không còn bóng dáng học sinh mà thay vào đó là cỏ mọc um tùm, tạo nên một khung cảnh u ám, đối lập hoàn toàn với sự nhộn nhịp xung quanh.

Ông Nguyễn Công Thanh, một người dân địa phương, bày tỏ sự xót xa trước sự lãng phí này: “Một ngôi trường có đầy đủ phòng chức năng và lớp học mà bị bỏ trống là điều khó chấp nhận. Càng để lâu, công trình càng hư hỏng, khi đó chi phí cải tạo sẽ gây áp lực lớn hơn lên ngân sách nhà nước”.

Không chỉ là vấn đề vật chất, sự bỏ hoang này còn ảnh hưởng đến mỹ quan và tâm lý cộng đồng. Bà Đinh Thị Liên, một tiểu thương gần đó, chia sẻ rằng trước đây khu vực này từng rất sôi động nhờ lượng học sinh đông đúc. Giờ đây, bà mong muốn khu đất được quy hoạch thành công viên xanh hoặc một ngôi trường nhỏ để phục vụ nhu cầu học tập cấp thiết của con em trong vùng.

Nút thắt hành chính và bài toán quản lý công sản

Nguyên nhân dẫn đến tình trạng “đắp chiếu” của ngôi trường này không nằm ở việc thiếu nhu cầu, mà xuất phát từ những vướng mắc trong thủ tục hành chính. Trước đây, cơ sở này thuộc quyền quản lý của Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Bình Dương. Sau khi trường chuyển sang cơ sở mới, công trình được bàn giao cho UBND TP. Tân Uyên.

Tuy nhiên, quá trình khai thác bị gián đoạn do trùng với thời điểm triển khai các thủ tục bãi bỏ cấp huyện, sáp nhập đơn vị hành chính để thành lập phường Tân Khánh và sáp nhập vào TP.HCM. Sự thay đổi về địa giới và cơ quan quản lý đã tạo ra một “khoảng trống” pháp lý, khiến việc bố trí sử dụng công trình bị đình trệ.

Kế hoạch hồi sinh và giải pháp tháo gỡ

Mới đây, UBND TP.HCM đã chính thức giao lại cơ sở này cho địa phương quản lý với yêu cầu sử dụng đúng mục đích và hiệu quả. Ông Nguyễn Hữu Phương, Chủ tịch UBND phường Tân Khánh, cho biết địa phương đang khẩn trương dọn dẹp và lên phương án tu bổ. Dự kiến, cơ sở này sẽ được bàn giao cho trường THCS Thái Hòa để mở thêm lớp học, trực tiếp giải quyết bài toán thiếu phòng học cho năm học tới.

Tuy nhiên, một rào cản khác hiện nay là Nghị định 105 quy định về việc sử dụng vốn chi thường xuyên để sửa chữa công trình. Do nhà trường không có chức năng sửa chữa, việc này phải thông qua phòng Kinh tế. Hiện nay, thành phố đang dự thảo phân cấp về cho cấp phường để chủ động nguồn vốn, nhằm đẩy nhanh tiến độ đưa công trình vào hoạt động.

Việc hồi sinh cơ sở cũ của trường THPT Thái Hòa không đơn thuần là tận dụng một dãy nhà, mà là bài học về quản trị công sản. Khi các rào cản về thủ tục hành chính được tháo gỡ, nguồn lực công sẽ được tối ưu hóa, giảm áp lực cho hệ thống giáo dục khu vực.

Góc nhìn chuyên gia: Sự chậm trễ trong bàn giao công sản khi sáp nhập đơn vị hành chính là vấn đề thường gặp nhưng gây lãng phí lớn. Để tránh lặp lại kịch bản này, cần có một cơ chế bàn giao song song với quá trình thay đổi địa giới, đảm bảo tài sản công luôn có đơn vị tiếp quản vận hành ngay lập tức.

Bạn nghĩ sao về việc phân cấp quản lý vốn sửa chữa cho cấp phường để đẩy nhanh tiến độ các công trình công cộng? Hãy chia sẻ ý kiến của bạn ở phần bình luận!

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Tại sao cơ sở cũ trường THPT Thái Hòa lại bị bỏ hoang?Do sự gián đoạn trong quá trình bàn giao quản lý khi sáp nhập đơn vị hành chính từ tỉnh Bình Dương vào TP.HCM và thay đổi địa giới hành chính.

Phương án tái sử dụng ngôi trường này hiện nay là gì?UBND phường Tân Khánh dự kiến tu bổ và giao lại cho trường THCS Thái Hòa tiếp quản để mở thêm các lớp học, giảm tải cho khu vực.

Khó khăn lớn nhất trong việc sửa chữa ngôi trường hiện nay là gì?Vướng mắc về Nghị định 105 quy định việc sử dụng vốn chi thường xuyên để sửa chữa công trình, hiện đang chờ dự thảo phân cấp cho cấp phường chủ động nguồn vốn.

Câu hỏi thường gặp

Tại sao cơ sở cũ trường THPT Thái Hòa lại bị bỏ hoang?

Do sự gián đoạn trong quá trình bàn giao quản lý khi sáp nhập đơn vị hành chính từ tỉnh Bình Dương vào TP.HCM và thay đổi địa giới hành chính.

Phương án tái sử dụng ngôi trường này hiện nay là gì?

UBND phường Tân Khánh dự kiến tu bổ và giao lại cho trường THCS Thái Hòa tiếp quản để mở thêm các lớp học, giảm tải cho khu vực.

Khó khăn lớn nhất trong việc sửa chữa ngôi trường hiện nay là gì?

Vướng mắc về Nghị định 105 quy định việc sử dụng vốn chi thường xuyên để sửa chữa công trình, hiện đang chờ dự thảo phân cấp cho cấp phường chủ động nguồn vốn.